Israëlische ontmoet Velpse onderduikfamilie na jarenlange onzekerheid
VELP - ‘Ik probeer me geen voorstelling te maken van de ontmoeting’, zegt mevrouw Eveline Schön-Beder (71) aan de telefoon, ‘anders ben ik kapot van de zenuwen en ontroering voor ik in Velp ben.’
Vorige week stond de koffer in haar appartement in Tel Aviv al klaar. ‘Voor m’n gevoel ben ik al in Nederland.’ Aanstaande vrijdag, 16 mei, zal ze voor het eerst na 69 jaar haar Velpse broertjes en zusjes Monsma ontmoeten. Ook voor hen, de dames Loes en Yfke en de heren Fokko en Ivo Monsma zal het een emotioneel weerzien zijn.
Begin september 1943 werd in het Katholieke gezin Monsma aan de Schonenbergsingel 20 volkomen onverwacht weer een baby geboren, een dochtertje. ‘Eindelijk een dochter die helemaal op jou lijkt’, vonden de verraste vriendinnen, vanwege de prachtig zwarte haartjes van baby Gemma Maria.
vxfw6w1ecuwgnx2l7erfgel7i
De vriendinnen waren anderhalf jaar later met stomheid geslagen. Maar vooral voor de kinderen Monsma was de klap ontwrichtend, toen op de feestelijke dag van de bevrijding van Velp bleek dat Gemma Maria niet hun zusje was, maar een dochtertje van in Velp ondergedoken Joodse ouders. En ze heette niet Gemma Maria Monsma, maar Eveline Beder.
Tot zover stond het verhaal aanvankelijk beschreven in het pas verschenen boek Verborgen in Velp – nooit vertelde verhalen over moed, verzet en onderduikers. Want meer wisten de kinderen Monsma niet over het kleine meisje; door een misverstand bleek het contact met de onderduikers vlak na de oorlog verbroken te zijn.
Gety Hengeveld, de auteur van het boek, ging afgelopen jaar op zoek naar Eveline Beder. Ze wilde ook háár verhaal opschrijven. Maar geen van de families Beder in Nederland bleek het meisje te kennen. Ook naspeuringen in Den Haag, waar de familie na de oorlog woonde, leverden niets op.
maha8fcf0meytk1k7y4qpkd9s
Een wonder
“En toen, op het moment dat de drukproeven voor het boek al bijna klaar waren, gebeurde er een wonder…” vertelt Gety Hengeveld. “Mevrouw Mirjam Troostwijk belde, vanuit Zwitserland. Ze sprak over haar onderduiktijd bij de familie Van den Berg op Jeruzalem 31 en over een jong echtpaar dat daar ook woonde en dat tijdens die onderduikperiode een baby kreeg. En hoe vreselijk het was dat die baby meteen elders moest onderduiken…. Ja, de baby was een meisje en heette Eveline. Ze woont nu in Tel Aviv. Haar telefoonnummer? Dat stuur ik wel per email.” In het boek konden nog net een paar zinnen worden toegevoegd.
Mevrouw Eveline Schön-Beder bleek helemaal niets over haar onderduiktijd in Velp te weten. Haar ouders praatten nooit met haar over de oorlog. Ook niet toen ze volwassen was. Op haar 21ste vertrok ze naar Israël om in een Kibboets te gaan werken. Ze werd verliefd, trouwde en is altijd in Israël gebleven.
Speciaal moment!
Vrijdag 16 mei wordt mevrouw Eveline Schön-Beder gastvrij ontvangen door de huidige bewoners van Schonenbergsingel 20. Daar zal ze voor het eerst vier van de zeven kinderen Monsma ontmoeten; de ‘broertjes en zusjes’ waar ze de eerste twee jaar van haar leven mee is opgegroeid. Ook een van de twee Joodse jongetjes die bij de Monsma’s was ondergedoken, de heer Louis Rozendaal, is er vrijdag bij.
Burgemeester mevrouw P. van Wingerden-Boers voegt zich bij het gezelschap tijdens een lunch in de Dingenfabriek.
fcm6jsfynhoqukm8zys9jynro
Ontmoeting
Later in de middag vertrekt het gezelschap naar Jeruzalem 31, de schuilplaats van de veertien familieleden en vrienden van de ouders mevrouw Schön.
Belangstellenden
Maar eerst zijn alle belangstellenden van harte welkom bij een plechtig moment in de Egmondstraat. Mevrouw Eveline Schön-Beder legt om ongeveer 14.15 uur, samen met de heer Fokko Monsma, bloemen bij het Bevrijdingsmonument. Zij wil met dat gebaar alle Velpse families eren die zo moedig waren om de circa 600 onderduikers een veilige schuilplaats te bieden.
Stichting Velp voor Oranje (uitgever van het boek Verborgen in Velp) heeft samen met de Belangenvereniging Daalhuizen-Velp en de wijkvereniging Daalhuizen-Oost het initiatief genomen voor deze bijzondere ontmoeting. Zie ook:
Op de hoogte blijven van ons laatste nieuws via Facebook? Druk op de "Vind ik leuk"-button. Liever via Twitter? Druk op de “Follow”-button. Klik HIER wanneer u zich wilt aanmelden voor de nieuwsbrief.
